Przejdź do wersji zoptymalizowanej dla osób niewidzących i słabowidzących
Przejdź do wyszukiwarki
Przejdź do menu górnego
Przejdź do menu lewego
Przejdź do treści głównej
Przejdź do menu prawego
Przejdź do mapy serwisu
Przejdź do stopki
Wydrukuj stronę Poleć znajomemu
x

Zapraszam do obejrzenia strony Charakterysytka gminy - Urząd Gminy Zapolice.

 

Pobierz PDF

Charakterysytka gminy

 

Gmina Zapolice jest jedną z 4 gmin wchodzących w skład powiatu zduńskowolskiego oraz jedną z najmniejszych gmin o charakterze wiejskim w województwie łódzkim. Jako najmniejsza gmina w powiecie zduńskowolskim zajmuje powierzchnię blisko 81 km2. Od północy graniczy z miastem Zduńska Wola, gminą Zduńska Wola oraz gminą Sieradz, jej południowe i wschodnie granice sąsiadują z gminami Widawa, Burzenin i Sędziejowice.

- gmina_zapolice1.jpgNiemal cały obszar gminy położony jest na obszarze Wysoczyzny Łaskiej, Kotliny Szczercowskiej (południowo-zachodnia część terenu pomiędzy Wartą i Widawką) oraz Kotliny Sieradzkiej (niewielki zachodni obszar gminy). Rzeźba terenu została ukształtowana przez procesy morfologiczne związane głównie ze zlodowaceniem Warty oraz procesy erozji i akumulacji rzecznej i eolicznej w czasie zlodowaceń północnopolskich i w holocenie. Gmina z racji swojego położenia geograficznego posiada w przeważającej części korzystną dla rolnictwa równinną rzeźbę terenu. Korzystne są także warunki klimatyczne.

Przez gminę przepływają dwie największe rzeki województwa łódzkiego, którymi są Warta i wpływająca do niej w miejscowości Pstrokonie – Widawka, których dolina jest miejscem godnym polecenia dla miłośników wędkarstwa, jak i sportów wodnych. W miejscowości Ptaszkowice swój początek bierze maleńka rzeczka Widełka.

Liczba mieszkańców gminy podlega niewielkim wahaniom i wynosi około 5000 osób. Centralnym punktem gminy jest największa demograficznie miejscowość Zapolice. Położona jest ona na skrzyżowaniu dróg powiatowych Ptaszkowice – Sieradz, oraz Widawa – Zduńska Wola.

Gmina podzielona jest na 23 sołectwa: Beleń – w skład tego sołectwa wchodzi także miejscowość Beleń-Kolonia. Sołectwo położone w północno-zachodniej części gminy, przy drodze powiatowej Sieradz – Zapolice. W 1939 r. miały tu miejsce ciężkie boje o utrzymanie linii obronnej na Warcie. Wieś została wtedy całkowicie spalona. Odcinkiem „Beleń” dowodził dowódca 30 Pułku Strzelców Kaniowskich z Warszawy ppłk. Wincenty Szmyd. Niemcy przerwali polską linię obronną o świcie 5 września. Do dziś u podnóża skarpy zachowały się polskie schrony bojowe dla załóg ckm. - gmina_2_paprotnia_dworek-resizer-200.jpgBranica – sołectwo położone w południowej części gminy Zapolice, dysponujące nowoczesną świetlicą wiejską. W skład sołectwa wchodzi także miejscowość Branica-Kolonia. Holendry – miejscowość położona w północnej części gminy Zapolice, granicząca bezpośrednio z miastem Zduńska Wola. W lesie na południe od wsi znajduje się dawny cmentarz ewangelicki. Dotrzeć można do niego drogą prowadzącą w las obok szkoły. Na cmentarzu znajduje się kilkadziesiąt nagrobków i mogił ziemnych. Na wielu nagrobkach widnieją czytelne inskrypcje w języku niemieckim. W centrum zarośniętego lasem obiektu stoi duży, współczesny, drewniano-metalowy krzyż. Jelno – maleńka miejscowość położona w centralnej części gminy, w odległości 3 km od Zapolic. Jeziorko – najmniejsze demograficznie sołectwo gminy, położone na urokliwym terenie w obszarze Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki oraz częściowo na obszarze Rezerwatu Korzeń. Posiada duże kompleksy leśne, bogate w grzyby i jagody. - gmina_zapolice3.jpgKalinowa – położona przy drodze powiatowej łączącej gminę Zapolice z gminą Widawa. Na terenie wsi zachował się zabytkowy zespół dworsko-parkowy, na który składają się murowany klasycystyczny dwór wzniesiony ok. 1820 r., kilkakrotnie przebudowywany oraz XIX-wieczny park o charakterze krajobrazowym. Marcelów – niewielka miejscowość granicząca z Zapolicami posiadająca duże kompleksy leśne. Teren wsi z racji swego położenia stanowi bogate zaplecze dla potencjalnych zamierzeń inwestycyjnych realizowanych przez różnego rodzaju podmioty gospodarcze. Marżynek – sołectwo położone w północnej części gminy. W przeszłości wieś wchodziła w skład dóbr majątku rodziny Wehr z miejscowości Paprotnia. Obecnie wieś znana z licznych stawów rybnych. Młodawin Dolny – niewielka miejscowość położona w północno-wschodniej części gminy bezpośrednio granicząca z miastem Zduńska Wola. Młodawin Górny – niewielka miejscowość położona w północno-wschodniej części gminy, na terenie, której znajduje się Kaplica Chrystusa Dobrego Pasterza. - gmina_zapolice4.jpgPaprotnia – pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1386 r. W 1827 r. w 12 domach mieszkało tu 76 osób. Dobra Paprotni składały się w 1877 r. z folwarku Paprotnia i Adamów oraz wsi Paprotnia, Marżynek i Holendry Paprockie. Ocalał tu piętrowy, częściowo podpiwniczony dwór murowany, wzniesiony w stylu neoklasycystycznym (z portykiem frontowym o eleganckich proporcjach) na miejscu starszego obiektu drewnianego. Ten poprzedni parterowy budynek z użytkowanym poddaszem, będący w XIX w. siedzibą Waldhauserów spłonął na początku XX w. Zbiegło się to w czasie z nabyciem praw do tej majętności przez rodzinę Werów i Sznajdrów, a wkrótce potem rozpoczęto budowę obecnej rezydencji, zaprojektowanej przez arch. Racięckiego i ukończonej w 1936 r. W 1945 r. majątek rozparcelowano, dwór wielokrotnie zmieniał właścicieli. Obecnie w miejscowości działa Ludowy Klub Sportowy – LKS Paprotnia. Pstrokonie - we wsi wykryto stanowiska archeologiczne z epoki mezolitu (środkowa epoka kamienia), kultury komornickiej i chojnicko-pieńkowskiej w postaci drobnych wyrobów krzemiennych używanych przez wyspecjalizowanych myśliwych, jak również duże cmentarzysko popielnicowe pokryte brukiem z okresu kultury łużyckiej. Na terenie wsi znajduje się dawny zespół dworsko-parkowy, w obrębie którego warto zwrócić uwagę na eklektyczny dwór oraz na pomnikowe okazy dębów w otaczającym go parku. We wsi stoi również murowana kapliczka z początku XIX w. z drewnianą figurą przedstawiającą św. Wawrzyńca. - gmina_zapolice5.jpgPtaszkowice – niewielka wieś w centralnej części gminy, na obszarze której znajduje się dawny zespół dworsko-parkowy z XIX w. Obecnie miejscowość znana z występowania dużych pokładów wydobywanych złóż piasku i żwiru. Rembieszów – wieś ta notowana była w XVI w. jako „Rabyeschowo”. W 1888 r. odnotowano tu 52 domy i 405 mieszkańców. Od dawna na terenie wsi budowano młyny – według tradycji pierwszy młyn powstał wkrótce po założeniu osady. Na terenie wsi Rembieszów warto zobaczyć zabytkową, murowaną kaplicę dworską z początku XIX stulecia wzniesioną w stylu klasycystycznym. Dziś kaplica ta pełni funkcję świątyni parafialnej p.w. Najświętszej Marii Panny. We wnętrzu znajdują się XVIII-wieczne obrazy i rzeźby. Rembieszów-Kolonia – wieś położona w południowej części gminy, przy drodze powiatowej Rembieszów – Ptaszkowice. Rojków – niewielka wieś położona we wschodniej części gminy, na obszarze, w którym odkryto cmentarzysko z okresu kultury łużyckiej. W II połowie XX w. na terenie wsi potwierdzono występowanie złóż ropy naftowej. - gmina_zapolice6.jpgStrońsko – wieś znana z najcenniejszego zabytku gminy – kościoła parafialnego p.w. św. Urszuli i Jedenastu Tysięcy Dziewic. Na miejscowym cmentarzu znajdują się: kaplica cmentarna z 1821 r., okazały pomnik poświęcony żołnierzom Armii „Łódź” poległym w wojnie obronnej w rejonie Belenia i Strońska oraz wzorowo utrzymane groby około 261 żołnierzy poległych w kampanii wrześniowej. W 2010 r. dzięki pracy miejscowej ludności, przy drodze powiatowe Zapolice - Sieradz w miejscowości Strońsko powstał piękny przystanek autobusowy w stylu góralskim. Swędzieniejewice – miejscowość położona na północnym-wschodzie gminy Zapolice, granicząca z miastem Zduńska Wola. 1 stycznia 1975 r. część obszaru wsi Swędzieniejewice włączono do Zduńskiej Woli. Świerzyny – miejscowość położona w centralnej części gminy, bezpośrednio granicząca z Zapolicami. Na obszarze wsi znajduje się park będący pozostałością XIX-wiecznego kompleksu dworsko-parkowego. Woźniki – niewielka miejscowość położona w odległości 4 km od Zapolic, nad brzegiem Warty. - gmina_zapolice7.jpgWygiełzów – wieś leżąca we wschodniej części gminy Zapolice, na obszarze której do dziś można podziwiać pozostałości do XIX-wiecznym dworku szlacheckim. Zapolice – najstarsza wzmianka o Zapolicach pochodzi z 1386 r. Wówczas to wspomniany został niejaki Jaśko z Zapolic („Jasco de Zapolicz”), prawdopodobnie mieszkaniec tej wioski. Przed I wojną światową Zapolice były znanym ośrodkiem tkackim – mieszkało tu 50 tkaczy – chałupników. W Zapolicach zachował się fragment dawnego parku podworskiego, a w nim kilka pomnikowych drzew. Do parku prowadzi zabytkowa brama.

Historia gminy sięga okresów bardzo odległych – określonych mianem prehistorycznych. Badania archeologiczne wskazały iż na obszarze miejscowości Strońsko znajdowało się grodzisko, od którego przyjęło nazwę jedno z pobliskich wzgórz. Na terenie wsi Pstrokonie i Rojków odkryto stare cmentarzyska kultury łużyckiej.

- gmina_zapolice8.jpgNajstarsza pisana wzmianka dotycząca gminy Zapolice pochodzi z 1311 r., kiedy to Władysław Łokietek nadał wieś Pstrokonie Wacławowi Liszowicowi. Z XIV w. pochodzą także informacje związane z miejscowościami Strońsko, Zapolice, Rembieszów czy Młodawin. Najcenniejszym zabytkiem gminy jest XIII-wieczny kościół w stylu romańskim pod wezwaniem św. Urszuli i Jedenastu Tysięcy Dziewic w Strońsku, położony na wysokim brzegu Warty. Jest to jeden z pierwszych ceglanych kościołów na ziemiach polskich. Prowadzone prace konserwatorskie w świątyni odsłaniają przed współczesnymi coraz to nowe cenne znaleziska, w tym pozostałości – jak się przypuszcza – po byłej świątyni pogańskiej. Najstarszą część kościoła stanowi fragment nawy głównej i półkolista absyda z ceramicznym fryzem. Do nawy z bocznej kruchty prowadzą odrzwia z niezwykłym kamiennym tympanonem,  którego pochodzenie nie zostało jednoznacznie określone. W kościele znajduje się ołtarz Przemienienia Pańskiego słynący łaskami. Spod kościoła wypływa małe źródełko. We wnętrzu kościoła można oglądać odrestaurowane barokowe ołtarze oraz pozostałości malowideł. - gmina_zapolice9.jpgDo cenniejszych zabytków zależą także XIX-wieczne dwory w Kalinowej, Paprotni i Pstrokoniach oraz kaplice w Rembieszowie i na cmentarzu w Strońsku, gdzie pochowana jest matka założyciela miasta Zduńska Wola i prawdopodobnie on sam. Najnowsza historia gminy związana jest z trudnym okresem II wojny światowej. Na krawędzi doliny Warty w 1939 r. wybudowano 7 schronów bojowych, stanowiących linię broniącą przeprawy przez rzekę. Tu w dniach 4-6 września 1939 r. trwały zacięte wali o utrzymanie przeprawy. Umocnień bronił 30 pułk Strzelców Kaniowskich z Warszawy, 31 pułk Strzelców Kaniowskich z Sieradza, 4 pułk piechoty Legionów z Kielc-Bukówki, I pułk kawalerii KOP, baon Obrony Narodowej z Wielunia oraz cofające się polskie oddziały z okolic Praszki, Wielunia i Złoczewa. W krwawej bitwie poległo ponad 261 żołnierzy polskich, których miejscowa ludność pochowała w oddzielnej kwaterze na cmentarzu w Strońsku, a wśród nich mjr. Jana Kazimierza Motza, dowódcę kawalerii dywizyjnej 28 DP, i zmarłego w 1966 r. w Londynie dowódcę 4 pułku piechoty Legionów ppłk. Bronisława Laliczyńskiego, którego życzeniem było spocząć ze swoimi żołnierzami.

- gmina_zapolice14.jpgGmina Zapolice w 15% składa się z lasów, które są jej głównym atutem. Naturalne, nieskażone środowisko, czyste powietrze, spokój, swoisty mikroklimat leśny, obfitość grzybów i owoców leśnych w lasach oraz brak uciążliwych zakładów produkcyjnych – gwarantują wspaniałe możliwości wypoczynkowe i rekreacyjne na terenie gminy. Okoliczni mieszkańcy mają dogodne warunki do wędkowania i wypoczynku, m.in. na stawach rybnych w Marżynku, na rzece Warcie i Widawce, jak i na starorzeczu w Strońsku.

Godną polecenia atrakcją turystyczną na terenie gminy jest Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki. Obraz Parku wyróżnia się w swoim otoczeniu urozmaiconą rzeźbą terenu, zwłaszcza malowniczymi przełomami Warty, gdzie wysokości względne stoków dochodzą do 45 metrów, a na powierzchni ukazują się stare utwory wapienne. Z wysokich brzegów zaobserwować można rozległe panoramy doliny. Atrakcyjne przyrodniczo i krajobrazowo są meandrujące odcinki rzek, liczne starorzecza, dolinki poboczne, obszary wydmowe i torfowiska. Obszar parku jest interesujący pod względem botanicznym ze względu na stosunkowo małe zmiany spowodowane działalnością człowieka. Szczególnie bogata jest flora łąkowa, bagienna i wodna. Na stromych nasłonecznionych zboczach o podłożu bogatym w węglan wapnia spotyka się murawy kserotermiczne, stanowiące dużą osobliwość w centrum Polski. Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki charakteryzuje się cennymi walorami przyrodniczymi, pięknym krajobrazem, ciekawą geologią oraz dużymi wartościami kulturowymi, co powoduje iż ma on duże znaczenie naukowo-dydaktyczne i krajoznawcze.

W ramach Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki na południowych obszarach gminy Zapolicach, w okolicach miejscowości Jeziorko, znajduje się część rezerwatu Korzeń, obejmujący kompleks bagien śródleśnych o dużej wartości przyrodniczej. Celem jego utworzenia była ochrona dużej powierzchni torfowiska, na obszarze którego występuje wiele populacji chronionych i rzadkich gatunków roślin i zwierząt. Dzięki temu miejsce to jest wyjątkowo cenne w skali nie tylko regionu, ale i kraju. Na terenie torfowiska występuje duże zróżnicowanie siedlisk, znajdujące odzwierciedlenie w bogactwie gatunkowym roślin. Udokumentowano tu występowanie 112 gatunków, wśród których 10 % stanowią gatunki chronione ściśle: m.in. rosiczka długolistna i okrągłolistna, grzybienie północne, bagno zwyczajne czy paprotka zwyczajna. Fauna rezerwatu nie została szczegółowo poznana. Obszar rezerwatu jest szczególnie cenny jako stanowiska lęgowe dla ptaków, zwłaszcza urwania i brodźca samotnego, miejsca rozmnażania płazów, matecznik dla ssaków – bobrów i dzików. Jest to rezerwat, który można podziwiać oglądając go z zewnątrz. Wszelkie wchodzenie do środka jest niebezpieczne ze względu na zróżnicowaną grubość warstwy runa.

W każdy pierwszy weekend wrześniowy w miejscowości Strońsko i Beleń, odbywa się inscenizacja historyczna prezentująca walkę 30 Pułku Strzelców Kaniowskich na umocnionej pozycji (schrony bojowe pod ckm) z Niemcami, nawiązująca do wydarzeń z 1939 roku. Celem inscenizacji oraz innych uroczystości i imprez towarzyszących jest oddanie hołdu żołnierzom Wojska Polskiego walczącym za wolność naszej Ojczyzny, jak również przybliżenie szerokiemu gronu społeczeństwa wydarzeń i realiów sprzed ponad pół wieku.

- gmina_zapolice10.jpgScenerią wydarzeń z września 1939 r. są dwa oryginalne, przedwojenne polskie schrony bojowe oraz odtworzone umocnienia polowe wokół nich. Przedstawiona jest zawsze hipotetyczna scena z walk w rejonie – obrona polskiej pozycji umocnionej. W niedzielę na pobliskim cmentarzu w Strońsku gdzie znajdują się kwatery wiecznego spoczynku bohaterskich obrońców odprawiana jest uroczysta msza święta.

W ciągu obu dni obchodów każdy odwiedzający ma unikalną okazję przeniesienia się w czasie i zapoznania się z umundurowaniem, wyposażeniem i uzbrojeniem żołnierzy Wojska Polskiego broniących Ojczyzny w 1939 roku.

W trakcie inscenizacji odtwarzana jest scena ataku niemieckich zwiadowców na polską obsadę bunkra CKM. Na polu bitewnym obserwatorzy mogą dostrzec oryginalną armatę przeciwlotniczą Boforsa, a także CKM Browinga oraz samolot obserwacyjno-łącznikowy, który cały czas lata nad miejscem inscenizacji. Ciekawo wygląda także ostrzał niemieckich dział, zwłaszcza pod względem pirotechnicznym. Po inscenizacji obejrzeć można umundurowanie, broń, a także porozmawiać z aktorami. Jak zwykle na podobnych imprezach spotkać można namiot-muzeum z pamiątkami Września '39.

Turystów lubiących aktywnie spędzać czas na łonie natury zapraszamy do odwiedzenia gminy Zapolice. Przez najciekawsze miejsca gminy Zapolice prowadzą następujące szlaki turystyczne:- gmina_zapolice11.jpg Pieszy szlak turystyczny "Wokół Zduńskiej Woli" Przebieg szlaku: Zduńska Wola - Paprotnia - Zapolice - Strońsko - Beleń – Poręby. Szlak ten ma swój początek w mieście Zduńskiej Woli, a następnie biegnie przez jego okolice leżące na południe od miasta. O jego atrakcyjności decyduje charakterystyczny dla dolin rzek Warty i Widawki krajobraz chroniony w formie Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki. Pieszy „Szlak walk nad Wartą 1939 r.” Przebieg szlaku: Warta - Glinno - Pierzchnia Góra - Mnichów - Podłężyce - Strońsko - Pstrokonie - Strumiany - Burzenin. Szlak biegnie doliną Warty przez miejscowości związane między innymi z 10 Dywizją Piechoty Strzelców Kaniowskich, wchodzącą w skład Armii „Łódź” i jej walkami o utrzymanie pozycji obronnych na linii Warty, na odcinku od Glinna do Pstrokoń, we wrześniu 1939 r. Na szlaku można obejrzeć m.in. schrony bojowe, bunkry, oraz resztki umocnień przeciwczołgowych, cmentarze wojenne, a także ciekawe zabytki architektury oraz krajobrazy charakterystyczne dla dolin rzecznych Warty i Widawki. Szlak rowery wokół gminy Zapolice Przebieg szlaku: Holendry – Paprotnia – Marżynek – Ptaszkowice – Jelno – Branica – Kalinowa – Rembieszów – Woźniki – Pstrokonie – Strońsko – Beleń. Szlak rowerowy pozwala połączyć przyjemną jazdę rowerem z możliwością zapoznania się z zabytkami całej gminy Zapolice, jak i z poznaniem jej pięknego przyrodniczego charakteru. Wojewódzki szlak konny im. majora Henryka Dobrzańskiego „Hubala” - gmina_zapolice12.jpgPowstający na terenie województwa łódzkiego szlak jest najdłuższą w Europie trasą, przeznaczoną do uprawiania turystyki konnej. Jego długość wynosi 1817 km. Na terenie gminy Zapolice trasa szlaku konnego przebiega przez miejscowości Wygiełzów, Młodawin Górny, Marżynek, Paprotnia, Świerzyny, Beleń, Zapolice, Strońsko, Pstrokonie, Woźniki, Rembieszów i Jeziorko. Turystyka w siodle to aktywna forma wypoczynku i rekreacji na łonie natury zapewniająca niezapomnianych wrażeń. Jej unikalny charakter polega na możliwości zwiedzania atrakcji turystycznych podróżując na końskim grzbiecie. Pozwala także na spędzanie czasu z przyjaciółmi i rodziną podczas wspólnych rajdów i wycieczek.

Od 2011 r. organizowane są spływy kajakowe rzeką Wartą, mające swój początek w gminie Zapolice. Impreza cieszy się ogromnym zainteresowaniem zarówno wśród rdzennych mieszkańców gminy, jak i przybyłych amatorów wodnych sportów. Bezpośrednie obcowanie z naturą, wspólne rodzinne uprawianie sportów powoduje iż spływ kajakowy pozostawi po sobie niepowtarzalne wrażenia i niezapomniane wspomnienia.

- gmina_zapolice13.jpg

  • GUS
  • LGD Podkowa
  • PUP Zd-Wola
  • WFOSIGW
  • ZUS
  • Związek Gmin Wiejskich
  • MEN
Logo Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji „Projekt współfinansowany jest ze środków Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji w ramach zadania publicznego”
Dane kontaktowe

Urząd Gminy Zapolice
Plac Strażacki 5
98-161 Zapolice

Tel.: 43 823 19 82
E-mail: urzad@zapolice.pl
www.zapolice.pl

Mapa Polski

Godziny pracy

Poniedziałek - 8:00 do 16:00
Wtorek do Piątku - 7:30 do 15:30

Powiat
Herb Powiatu Zduńskowolskiego
Powiat zduńskowolski
Herb Miasta Zduńska Wola
Miasto Zduńska Wola
Herb Gminy i Miasta Szadek
Gmina i Miasto Szadek
Herb Gminy Zduńska Wola
Gmina Zduńska Wola
projekt i hosting: INTERmedi@ | zarządzane przez: CMS - SPI
Niniejszy serwis internetowy stosuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Informacja na temat celu ich przechowywania i sposobu zarządzania znajduje się w Polityce prywatności.
Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie informacji zawartych w plikach cookies - zmień ustawienia swojej przeglądarki.
Zamknij informacje o polityce prywatności